Quum autem nonnulli non integris literis et characterious. scu notis iaec significant, satius utique fuerit nos veteres sectando primum ipsos characteres declarare.

Primum igitur χ elementum habens supra positum sibi α chalcum r. e; aereum significat, ut cernis, χα, Sivero χ suprapositum ο obtineat, choam significat, χο, si ν vel οι, choenicem χν, χοι, si η, chemen χη.

At κ si ε elementum sibi superpositum habeat lineamque rectam, quae per obliquum inferius cornu ipsius fecet, ceratium, siliquam significat κε. Si vero υ habeat, κυ. Si vero ο, cotylam, item heminam κο.

Mina Attica et Aegyptia, continet ℥ xvj.

Mina Romana habet ℥ xx. Libra ℔. continet ℥ xij.

Uncia vero ℥, Ʒ xili, quae et holcae dicuntur.

Hosce autem vel drachma siliquas continet xviij. sed alii dicunt scrupulos iv.

Scrupulus ∋ continet obolos ij.

Obolus, siliquas rrj.

Siliqua habet sicaria grana iv. Alii dicunt aereolos ij, et bessem, nam obolus aereolos viij habet.

Amphora Italica choas viij. continet.

Chus item congius, sextarios vj.

Sextarius, cochlearia vel cotylas ij, quae et tryblia dicuntur. Alii dicunt sextarium habere pondus, ℔ i. S.

Tryblium continet ℥ ix.

Cochlearium idem pondus habet et cotyle. Cotyla hemina, idem est ac tryblium dicere.

Tryblium autem parvum habet rnystra magna iij, acetabula vero iv.

Magnum enim mystrum acetabula tria continet.

Parvum autem mystrum habet acetabulum i. et tertiam ejus partem.

Acetabulum habet scsquicyathum.

Cyathus habet chemas parvas vel mystra parva ij.

Si vero etiam pondus liquidarum mensurarum scire velis, permultae sane sunt rerum liquidarum pro lancis inclinatione differentiae, ut in olei et vini et mellis exemplo dicemus.

Mel igitur, vino gravius est quarta parte ampliusque etiam decima, quod in universum proximum est tertiae. Habet enim eadem mellis ad vinum quantitas seu moles totum vini pondus ac tertiam insuper ipsius partem.

Oleo mel dimidia parte gratius est ; habet enim totum olei pondus ac dimidiam insuper ipsius partem. Vinum, oleo nona parte excedit; nam totum olei pondus et nonam insuper ipsius partem continet.

Majoris autem declarationis gratia ac velut m tabula mensurarum pondera sigillatim subiecimus, quum pro comperto constitutum fit oleum, vinum et mel de omnibus generatim sibi ordine subjectis enunciari.

Continet. Olei. Vini. Mellis. Amphora Italica, ℔. lxxij. ℔. lxxx. ℔. cviij. Chus, congius, ℔. ix. ℔. x. ℔. xiii.ẞ. Sextarius, ℥ xviij. ℥ xx. ℥ xxvij. Cotyla, hemina ℥ ix. ℥ x, ℥ xlih ẞ, Mystrum magnum, Ʒ vj. ℥ iij. ∋ viij. ℥ iv. ẞ, Mystrum parvum, Ʒ vj. Ʒ vj. ∋ ij. Ʒ ix. Acetabulum, Ʒ xviij. ℥ ij. ∋ xij. ℥ iij. Ʒ iij. Cyathus, Ʒ xij. ℥ i.ẞ. ∋ iv. ℥ ij. Ʒ ij.

Oribasius vero ex Adamantis ait, sextarium Italicum vini quidem mensura, ℥ xxiv. pondere vero ℔. i. ac ℥ viij. habere. Sextarium vero mellis mensura libras duas et dimidiam ponderare.

Aegyptia artaba habet modios v.

Modius Aegyptius et Italicus habet choenicas viij.

Choenix sextarios ij.

Sextarius semi sextarios ij. quos et heminas appellant.

Hemina habet cyathos viij.

Medimnus Atticus continet semifexta xij.

Semisextum habet choenices iv. Ita ut medimnus pendat modios vj. choenices xlviij. sextarios xcvj. Harum mensurarum pondus exponere haud facile est, quod infinitae juxta lancis inclinationem sint rerum diversitates secundum artis medicae doctrinam, quemadmodum sapientes ante nos tum medici tum praeceptores haec nobis mirum in modum declararunt.

Quum signorum et characterum doetrina maxime necessaria sit, haud obiter rane describenda est, ut si quas notas in medicamentorum confectionibus symbolice positas invenerimus, pondus ab ipsis significatum statim cognoscamus.

μ igitur elementum, cui ν supra ponatur minam signifieat μν.

Α adjunctum habens ι libram denotat λι.

Γ simul positum ο habens unciam significat γο. Apud nonnullos inveni ν supra se habens ο unciam significare, νο, ον, ον.

μ, supra positum habens ε partem significat, με.

A, transverse collocatum si cornua ad dexteram vergentia habeat, drachmam significat <; si ad sinistram drachmae dimidium >.

S Romanum apud Romanos quidem triobolum; apud nos vero cujusque ponderis dimidium significat, Sso transverse vero positum, si unicum sit, obolum significat tu, si duo sint, duos obolos .

Ͻ, Graecum elementum intus conversum, semiobolum denotat Ͻ Ȥ, vel ͻ.

ξ, supra positum ε habens sextarium signifiat ξε.

Κ, superpositum habens υ cyathum significat κυ.

Λ, ipsi ο superpositum holcam, quae et drachma etiam cognominatur, significat λο.

χ vero elemento nilum a incumbens, chalcum signifleat χα. Si vero χ habeat ο, esto a m χο. Si vero ν choenicem χν. si vero η, chemeu. Si Κ habeat ε superpositum lineamque rectam quae per obliquum inferius cornu. ipsius secet ceratium i, sili- quam significat κε. Si vero ν, cyathum κν. Si ο, heminam ϰο, cotylen.

Linea vero solitaria. et quae omnino per obliquum ponitur, obolum significat ∫, ∾. Duae vero aperistictae duos obolos faciunt ∬, ≈.

Scrupulum autem significat Γ, quod proximum habeus ρ cum recta quadam linea sectum est ∋.

Duae autem lineae, quae sese in altera parte coeunt, ita ut angulum ad similitudinem duorum cornuum ipsius Κ ad rectam lineam spectantium faciant, drachmam < holcam communi nomine vocatam significant.

Proprie vero holcam λ significat, quod habet in medio ο, λο.

Si vero λ habeat, libram significat λ, λι.

Γ habens in tuis angulis ο, unciam declarat γο.

Si μ in fui. medio habeat ν, minam declarat μν. Si ε, medimnum με. Si υ, mystrum μυ. Si ο, modium significat μο.

Si τ ante te ρ habeat et ν, tryblium denotat τρν.

Si ξ supra habeat ε, xesten significat ξε. Sed quidam ξ secant, pro quo restem intelligunt, ξ ξε. Si vero ξ habeat ο, oxybaphum ii e. acetabulum ξο.

Si denique κ et ρ, supra habeant μ, ceramium i. e. amphoram significant κρμ.

Quae siliqua vulgo dicitur granum I. est; quemadmodum sane unitas in numeris.

Obolus continet siliquas seu g iij.

Scrupulus obolos ij.

Drachma scrupulos iij.

Denarius sesquidrachmam. Assarius, denarium vel stagium i. ẞ.

Stater, assarius duos.

Uncia, stateres duos.

Hosce, uncias duas.

Libra, holcas sex.

Mina Italica, sesquilibram ; Attica mina, stagia tria; Ptolemaica, libram unam et semissem.

Cochlearium, denarium vel stagium semis.

Parvum mystrum et sicilicus, cochlearia duo.

Cyathus, parva mystra quatuor.

Acetabulum et magnum mystrum, cyathos tres.

Cotyle et tryblium, acetabula duo.

Sextarius, cotylas duas.

Congius, sextarios sex.

Amphora Italica, congios octo.

Sciendum est, quae pondera hic conscripta fiunt, de liquidorum mensuris vini. et aquae construi ; at de oleo et aqua revocandum est unumquodque pondus ad liquidorum mensuras per analogiam differentiae gravitatis uniuscujusque specier juxta jampridem factam experientiam et perscrutationem gravitatis cujusque speciei liquidorum, Sic autem se res habet.

Aqua et vinum paris ponderis rationem ineunt.; nimirum olei libra si in vas immittatur idque repleat ; deinde in idem vas infundatur aqua vel vinum ultra libram et alia sex stagia reperientur; eo quod natura oleo graviora sint vinum et equa. Si vero in idem vas injioratur mel, plus rursum, quam stagia septuaginta octo, ac alia stagia quindecim ac dimidium invenientur; idem videlicet vas, quod storium olei libram vel stagia septuaginta duo capiebat, aquae. et vini septuaginta octo stagia penitus capiet, mellis autem stagia viginti novem. ob idque pro proportione cujusque speciei aut addere aut demere ex quantitate descriptorum ponderum oportet, quandoquidem de vino et aqua, ut diximus, fuere conscripta  ; quibus diligenter animum adhibere decet, ne in compositionibus conficiendis maximus error oboriatur.

Magna cotyle acetabulo par est.

Choenix cotylas tres habet..

Amphora sextarios triginta sex.

Metretes sextarios septuaginta duo ; ai secundum Syros centum viginti.

Medimnus sextarios centum duo.

Medimnus continet libras xlviij.

Semimedimnus habet libras xxiv.

Congius continet libras decem.

Choenix habet libras sex.

Sextarius continet ℔ I. ẞ. Mina habet ℔ I. ℥ iv.

Libra habet ℥ xrj.

Cotyla hemina habet ℥ ix.

Tryblium continet ℥ ix.

Mina habet ℔ i. S.

Acetabulum continet ℥ ij et stagia ij.

Cyamus habet ℥ i. ẞ.

Magnum litium, flagra sex.

Uncia, stagia sex.

Stater, flagra tria.

Mnestrum, stagia tria.

Sicilicus, flagra tria.

Nux regia, stagia tria.

Sexta pars, stagia tria.

Stagium, denarium unum.

Cheme, stagia duo, siliquas sex.

Acetabulum, uncias duas, stagia duo.

Cochlyarium, stagia vij. Parvum sicilicum, stagla vij. Stagium, siliquas xxiv.

Siliqua, grana iv.

Drachma, siliquas xviri.

Hosce, siliquas xviij.

Nux pontica, siliquas xviij.

Scrupulus, siliquas sex. obolus, siliquas iij. Therrne, siliquam unam ẞ. Paroxis, siliquam unam ẞ.

Cyathus habet minas vel mystra parva duo. Nam mystrum pondus habet stagiorum iij, seu ℥ ẞ. In aliis vero dicunt, quod cyathus habet pondus ℥ i. ẞ.

Mina Italica habet drachmas exliv. Mina Attica drachmas exxij, ita ut mina Italica sit libra i. ẞ. Attica autem libra i. ℥ iij, drachmas iv.

Uncia apud Atticos continet drachmas vij. Apud Italos drachmas viij.

Drachma scrupulos iij. .continet.

Uncia autem continet ∋ xxiv.

Libra continet ℥ duodecim.

Didrachma habet holcas ij. holcam vero etiam drachmam cognominant.

Scrupulus habet obolum i, aereolos iv.

Obolus habet aereos vj.

Aereolus autem et siliqua omnium minorum sunt mimma, ad ponderis complementum posita.

Medimnus habet semifacta xij.

Semisextum habet congios ij. choenices iv.

Congius habet choenices ij. sextarios viij. ut medimnus contineat choenices xlviij. sextarios excij. Choenix habet cotylas viij, sextarios iv. choenix eotylas iij. sextarium i. ẞ.

Sextarius, cotylas ij. cyathos xij.

Atque his ponderibus Graecorum plurimi res metiuntur.

Apud Italos autem chus invenitur, qui mensura quidem sextarios ri. cotylas xij. habeat; pondere vero aquae pluvialis, quae minime fallax est, ℥ dccxx.

Choenix quoque Italis habet sextarios iij. cotylas vj. isque Atticis tryblium nominatur.

Acetabulum est quarta pars cotylae.

Habet autem sextarius pondere drachmas exx.

Proprie vero Graeca cotyla olei pendet libram r.

Sextarius libras ij. Italicus ℔ i. olei ℥ viij. vini ℥ ix.

Scire autem oportet, mensuras -juxta pondus pro materiae diversitate haud mediocriter variari.