Galenus verbatim

Γαληνὸς κατὰ λέξιν

Naviguer dans le texte de Galien de Pergame, éd. Kühn (1821–1833) & al.

Galenus. Vocum Hippocratis Glossarium (Voc. Hipp. gloss.)
urn:cts:greekLit:tlg0057.tlg106
Τῶν παρ’ Ἱπποκράτει γλωττῶν ἐξήγησις
Glossaire hippocratique
Glossary of Hippocratic Terms (Gloss.)
editio(nes) critica(e): Perilli, 2017 (grc;ita)
translatio Latina: Vocum Hippocratis Glossarium, 1830, vol. 19, pp. 62-157. urn:cts:greekLit:tlg0057.tlg106.verbatim-lat1
translationes recentiores Perilli, 2017 (grc;ita)

Σ.


6 Σαράπους: διασεσηρότας καὶ διεστῶτας ἔχουσα τοὺς δακτύλους
7 τῶν ποδῶν.


8 σαρκάζειν: κυρίως μὲν τὸ διὰ τῆς τῶν χειλῶν δήξεως χλευάζειν.
9 δὲ Ἱπποκράτης καὶ τὸ ἄκροις τοῖς χείλεσι συναγομένοις
10 ἀποτίλλειν τι.


11 σατυρισμοί: οἱ περὶ τὰ ὦτα προμήκεις ὄγκοι τῶν ἀδένων.
12 ἔνιοι δὲ τὰς τῶν αἰδοίων ἐντάσεις ἤκουσαν.


13 σαυρίδιον: καρδαμὶς βοτάνη ἀπὸ τῆς κατὰ τὸ σχῆμα
14 ὁμοιότητος. αὐτή καὶ κάρδαμον ὀνομάζεται.


15 σελάχεσιν: οὕτως καλεῖται ὅσα ἰχθύων λεπίδας οὐκ ἔχει καὶ
16 ζωοτοκεῖ.

19.137


1 σεσηρός: τὸ ἐκτετραμμένον καὶ διεστηκὸς ἐπὶ πλεῖστον τοῖς
2 χείλεσιν, ὅπερ καὶ ἐκπεπληγμένον ὀνομάζεται.


3 σηριγγώδη: χαῦνα, ἀραιὰ, πολλοῖς τρήμασι διῃρημένα.
4 ταῦτα τὰ τρήματα σήριγγές τε καὶ σήραγγες ὀνομάζονται
5 καὶ τὸ τοιοῦτον σῶμα σηριγγῶδές τε καὶ σηραγγῶδες.


6 σισαμίς: τῆς σισαμίδος ὀνομαζομένης.


7 σιτανίῳ: τῷ ἐκ τοῦ ἐνεστηκότος ἔτους πυρῷ, τουτέστι τῷ
8 κατὰ τὸ ἔαρ ἐσπαρμένῳ.


9 σιτανώδει: ἤτοι ἐκ τῶν σιτανίων πυρῶν διασεσησμένων
10 καὶ λεπτῶν ἀλεύρων, τουτέστι καθαρῶν.


11 σιάλου δαιδὸς καὶ σιάλου αἰγός: τοῦ λιπαροῦ.


12 σιαλώδεα: λιπαρὰ, πίονα.


13 σιδιοειδεῖς: ὠχρὰς, ὡς σίδιον.


14 σικύην ἄτμητον: κολοκυνθίδα ἀδιαίρετον.


15 σικυώνην: τέτταρα σημαίνει παρ’ αὐτῷ, τὴν κολοκυνθίδα,
16 τὴν ἀπιοειδῆ κολοκύνθην, τὴν ἰατρικὴν σικύαν, τὴν ἀπύθμενον
17 καὶ κωνοειδῆ σικύαν.

19.138


1 σικυώνης σπόγγον: κολοκυνθίδος τὸ ἔνδον.


2 σιπύϊδα: πυξίδα, δηλοῖ δὲ ἄλλως τοὔνομα καὶ κεραμεοῦν τι
3 σκεῦος εἰς ἄλφιτον ἐμβάλλεται.


4 σινόμωρα: τὰ κακοήθη.


5 σιραίῳ: τῷ γλυκεῖ ἑψήματι.


6 σικανός: πονήρευμα ἐνεδρευτικὸν, αἴτιον κεκρυμμένον.


7 σκαφίδα: Ἀττικοὶ μὲν τὴν ποιμενικὴν σκάφην, καθώς που
8 λέγουσι, γαυλοί τε σκαφίδες τε τετυγμένα τοῖσιν ἄμελγεν.
9 Ἱπποκράτης δὲ τὴν θαλασσίαν κόγχην τὴν παραμηκεστέραν,
10 ἣν πολλοὶ μύακα προσαγορεύουσι.


11 σκεθρῇ: ἀκριβεῖ.


12 σκολιφρός: ξηρὸς, προσεσταλμένος.


13  σκεπαρνηδόν: ἐκκεκλασμένως· καὶ γὰρ σκέπαρνος
14 αὐτὸς ἐπίδεσμος, ἀπὸ τῶν τεκτονικῶν ὠνομάσθαι σκεπάρνων
15 δοκεῖ.


16 σκῆμψις: ἀπόσκημψις ἐν τῷ ἕκτω τῶν ἐπιδημιῶν.


17 σκιαυγεῖ: ἀμβλυώττει.


18 σκιμπέσθω: κατακλειέσθω.

19.139


1 σκίμφθη: δύο δηλοῖ παρ’ αὐτῷ, τό τε διαιρέθη καὶ τὸ ἐμπελάσθη.
2


3 σκηλήματι: σκελετείᾳ, συμπτώσει.


4 σκληρά: κατεσκληκότα καὶ τὰ ἀπ’ αὐτοῦ πάντα, κατὰ τὸν
5 αὐτὸν λόγον.


6 σκληρύνει: σκελετεύει. καὶ σκληρύνεται, σκελετεύεται.


7 σκορδινᾶσθαι: διατείνεσθαι καὶ μάλιστα μετὰ χάσμης.


8 σκύρος: πῶρος, καὶ σκυρωθῶσι, πωρωθῶσι.


9 σκύμψαι: τύψαι, κατασχάσαι, διελεῖν.


10 σκύτα: τὰ κατὰ τὴν σκυταλίδα τοῦ αὐχένος.


11 σμηκτίδα γῆν: τὴν κιμωλίαν.


12 σμωδίκου: μωλωπικοῦ, τοῦ πρὸς τὰς σμώδικας, ὅπερ ἐστὶ
13 μώλωπας, ἁρμόζοντος.


14 σπαδών: σπάσμα, θηλυκὸν τοὔνομα.


15 σπαργᾷ: ὀργᾷ.


16 σπατίλη: τὸ ὑγρὸν διαχώρημα.


17 σπέρμα: δηλοῖ καὶ τὸν καρπόν.


18 σπερχνή: ἐπείγουσα, συνεχής.

19.140


1 σπόγγοι: οἱ κατὰ τὴν φάρυγγα ἀδένες, ὡς ἐν τῷ τετάρτῳ
2 τῶν ἐπιδημιῶν.


3 σποδίτῃ ἄρτῳ: τῷ ἐγκρυφίᾳ καλουμένῳ.


4 σποράδες: διάφοροι, οὐχ ὁμογενεῖς, ἄλλαι ἄλλαις συμβαίνουσαι.
5


6 σταδιεύς: Διοσκουρίδης φησὶ, σταδίοις ἀναμετρῶν τὸν περίπατον.
7


8 σταλαγμοῦ: καταστάξεως ἀπὸ τῆς κεφαλῆς.


9 στέαρ ἡδυντόν: τὸ ἐν ἀρώμασί τισι καὶ ὕδατι ἑψηθέν.


10 στεῖλαι: ἐπικαλύψαι, ἐπιχρῖσαι.


11 στενυγρῶσαι: στενῶσαι. τινὲς δὲ τῷ συναγαγεῖν τῶν ὑγρῶν
12 τὰς διεξόδους καὶ ξηρᾶναι.


13 στηθοειδεῖ: μαχαιρίῳ σμιλίῳ.


14 στητῶδες: στεατῶδες.


15 στίον: ψηφὶς, λίθος. στίαι γὰρ αἱ παρὰ τῇ θαλάσσῃ ψηφίδες,
16 καὶ στιῶδες ἐντεῦθεν τὸ σκληρόν.


17 στίφραι: ξηραὶ, προσεσταλμέναι.

19.141


1 στοίβης καρπόν: τὸ Ἱππόφεως σπέρμα.


2 στολιδωδέστερον: ῥυσσότερον.


3 στομάργου: ἐν τῷ δευτέρῳ τῶν ἐπιδημιῶν Διοσκουρίδης
4 οὕτως γράφει καὶ δηλοῦσθαί φησι τοῦ λαλοῦντος μανικῶς.
5 οἱ δὲ ἄλλοι στομάργου γράφουσι καὶ ὄνομα κύριον
6 ἀκούουσι.


7 στόμβον: βαρύηχον, βαρύφθογγον.


8 στρεβλοί: οὓς καὶ στραβοὺς ὀνομάζουσι.


9 στρέφει: στρόφον παρέχει.


10 στρέφεται: το οἷον ἐνοικεῖ, ἐν τῷ περὶ ἀέρων καὶ τόπων
11 καὶ ὑδάτων.


12 στρογγύλον μήλην: τὴν σπαθομήλην.


13 στρογγύλου: τοῦ Μυρτιδάνου, αὐτὸς γὰρ οὕτως γράφει καὶ
14 τὸ Ἰνδικὸν καλοῦσι Πέρσαι πέπερι. ἐν τούτῳ δὲ ἐστί
15 τι στρογγύλον, καλοῦσι μυρτίδανον.


16 στρυβλήν: στρεπτόν τι ἐν τῷ περὶ αἱμοῤῥοΐδων καὶ συρίγγων.
17

19.142


1 στρυμάργου: οἶδε καὶ ταύτην τὴν γραφὴν Διοσκουρίδης,
2 οὐ μόνον τὴν στομάργου, ἀλλὰ καὶ τοῦτο οὐχ ὡς κύριον
3 ὄνομα ἐξηγεῖται, ἀλλὰ τὸν μανικῶς ἐπτοημένον, περὶ τὰ
4 ἀφροδίσια δηλοῦσθαί φησιν. εἰρῆσθαι γὰρ παρὰ τῷ
5  Ἱπποκράτει καὶ ἄλλα πολλὰ κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον
6 ἐπίθετα, καθάπερ μυοχάνη, σαράπους, γρυπαλώπηξ.
7 ἀλλὰ καὶ παρ Ἐρασιστράτῳ φησὶν ῥινοκολοῦρος.


8 συπτηρίη χαλκίτις: ἣν ἁπλῶς οὕτως ὀνομάζομεν χαλκίτιν.


9 συγκομιστοὶ ἄρτοι: ῥυπαροὶ, διὰ τὸ πάντα ἅμα τὰ ἄλευρα
10 συγκομίζεσθαι καὶ μὴ διακρίνεσθαι.


11 σύκα: ἐπαναστάσεις σαρκώδεις ἐν τοῖς τῶν βλεφάρων τόποις
12 γινόμεναι.


13  συκίον: τὸ τῶν ἰσχάδων ἀφέψημα.


14 συκῆς: ἐν πρώτῳ τῶν γυναικείων καὶ πυρίαν συκῆς ἀπὸ
15 ῥίζης. ἐν ἴσῳ τῷ σικύας, τουτέστι συκαμίνου, ὅπερ ἑτέρωθι
16 ὥσπερ ἐξηγούμενός φησι μορέου ῥίζης.

19.143


1 συλλοχίας: ἀθροίσματα. μεταφορὰ ἀπὸ τῶν εἰς τούς λόχους
2 συνειλεγμένων.


3 σύναγμα: ἤτοι ἐπίπαγός τις ἐναιώρημα ὑπόστασις
4 πῶρος καὶ ἄμεινον, ἐν τῷ ἕκτῳ τῶν ἐπιδημιῶν λέγει.


5 συναρθμοῦται: συναρμόζεται.


6 σύνδεσις: δηλοῦταί ποτε καὶ οἷον πυκνότης καὶ σφίγξις.


7 συνδεαίνεται: συνδιπλοῦται.


8 συνεκχυμοῦν: συμμιγνύειν καὶ κατακεραννύναι τοῖς ὑγιεινοῖς
9 χυμοῖς.


10 συνέρξει: τῇ οἷον συγκλήσει.


11 συνηρεφές: ἐπικεκαλυμμένον, συνεσκιασμένον.


12 συνηρερωμένα: συνηρμοσμένα, ὡς κἀν τῷ μοχλικῷ.


13 συνηνωμένα: τὰ συνόντα.


14 συρμαία: μετρίως γινομένη τῶν περὶ τὴν γαστέρα κάθαρσις.
15


16 σύσταθμον: ἰσόσταθμον.


17 συστροφὰς: φύματα, σκληρίας.


18 σφαδάζει: δυσφορεῖ.

19.144


1 σφάκελος: φθορὰ πᾶσα, καθ’ ὃν ἂν γίγνηται τρόπον· οἶσθα
2 δὲ ὅτι καὶ περὶ τούτου διὰ πλειόνων ἡμῖν ἀποδέδεικται.
3


4 σφάκερος: ἐν τοῖς προσκειμένοις τοῖς περὶ τῶν ἐν τῇ κεφαλῇ
5 τρωμάτων. κεφαλαλγία δὲ καὶ σφάκερος ἢν , κρόμμυα
6 πολέμιον. ἐν δὲ τοῖς πλείστοις ἄντικρυς σφάλερος
7 γράφεται.


8 σφενδόνην: ἐν μὲν τῷ περὶ ἄρθρων, τὸ ἀπὸ τῆς τοὺς λίθους
9 βαλλούσης σφενδόνης ὠνομασμένον, εἰς ἀνάληψιν
10 κώλου χρήσιμον· ἐν δὲ τῷ περὶ ἀφόρων τὸν καλούμενον
11 φύλακα· δηλοῖ δὲ καὶ τὸ γυναικεῖον περίσφυρον, ὅσα τε
12 τούτῳ παραπλήσια.


13 σπυράδες: τὰ τῶν αἰγῶν καὶ προβάτων ἀποπατήματα.


14 σχάσαι: τρία σημαίνει, ἀμύξαι, ἐκκρῖναι, χαλάσαι.


15 σχεδιάδα: τὴν ἄγχουσαν. λέγεται γὰρ καὶ οὕτως.


16 σχέσει: τῇ συνοχῇ ἐν παρέξει καὶ σχέσει καὶ ἐπιδέσει καὶ
17 πιέξει. ὅταν δὲ εἴπῃ, διαφέρει μέντοι τι καὶ σχέσει σώματος,
18 τὴν οἷον ἕξιν δηλοῖ.

19.145


1 σχινδυλήσει: σχήματι καλάμου. οὕτως δὲ δοκεῖ καὶ σκινδαλμὸς
2 εἰρῆσθαι παρὰ τὸ ἐσχίσθαι.


3 σχῖνον: οὐ μόνον τὸ θαμνῶδες φυτὸν, ἀλλὰ καὶ εἶδός τι
4 σκίλλης, εἰ μὴ ἄρα καὶ πάσης σκίλλης τὸν βολβόν.


5 σχοῖνον: ἡδύοσμον, τὴν ἀρωματικὴν σχοῖνον.